Home » Cijfers » Transparantietekort
Transparantietekort in Nederlandse transgenderzorg
Het ontbreken van data is geen toeval. Klinieken, koepels en ministeries beperken actief de informatiestroom — en gebruiken privacywetgeving als rookgordijn.
WOO als bottleneck
Het Amsterdam UMC en het ministerie van VWS zijn berucht traag bij WOO-verzoeken over genderzorg. Journalist Esther Hageman van Trouw wachtte twee jaar op stukken over de uitkomstmonitoring; bij ontvangst waren grote delen weggelakt. De officiele grond — bescherming van persoonsgegevens — wordt elders soepeler gehanteerd, bijvoorbeeld bij oncologische cijfers. De ongelijke behandeling werd in 2025 door de Adviescommissie WOO bekritiseerd.
NDA's bij personeel
Voormalige medewerkers van Genderteam Amsterdam UMC en Curium-LUMC bevestigen onder anonimiteit aan EW dat zij geheimhoudingsverklaringen hebben getekend die verder gaan dan een gewone medische zwijgplicht. Bespreken van behandelresultaten, intern beleid of casuistiek met externe pers is verboden, ook na uitdiensttreding. Het gevolg: er komen geen kritische klokkenluiders boven water, hoewel die er volgens insiders wel degelijk zijn.
Selectieve publicatie
De Nederlandse onderzoeksgroep rond De Vries en Steensma publiceerde tussen 2010 en 2024 vooral artikelen met positieve uitkomstmaten. Studies waarin negatieve uitkomsten domineerden, bleven concept of werden in tijdschriften met lage impact gepubliceerd. Een meta-analyse door Levine & Abbruzzese (2023) wees op systematische selectie-bias in de Nederlandse literatuur. Internationaal werd dit als alarmerend gezien; in Nederland bleef het binnen vakkringen.
Politiek onbenut
Tweede Kamerleden van NSC, SGP en BBB pleitten in 2024 en 2025 voor een Nederlandse equivalent van de Britse Cass Review. Het kabinet-Schoof gaf in juni 2025 ZonMW de opdracht voor een evaluatiestudie. De opdracht is beperkt qua mandaat — geen vergelijking met afwachten, geen heranalyse van bestaande cohorten. Het transparantieprobleem wordt zo niet opgelost maar gemanaged.