Mei 2026

Editie 05 — Onafhankelijk dossierjournaal

De staat van de Nederlandse genderzorg — beleid, klinieken, cijfers, dossiers.

Dossier

WPATH Files en de Nederlandse respons

Interne berichten van de World Professional Association for Transgender Health lieten in 2024 zien dat zorgverleners zelf twijfelden aan informed consent bij minderjarigen.

Chronologie

September 2022
WPATH publiceert SOC-8; leeftijdsgrenzen worden geschrapt.
Maart 2024
Environmental Progress publiceert de WPATH Files.
April 2024
Cass Review beoordeelt de WPATH-richtlijnen als methodologisch zwak.
Juni 2024
Documenten uit een rechtszaak in Alabama tonen druk van de Amerikaanse overheid op de leeftijdsgrenzen.

Wat de WPATH Files bevatten

Environmental Progress, de denktank van Michael Shellenberger, publiceerde in maart 2024 interne forumberichten en een opgenomen sessie van WPATH-leden. Daarin bespreken clinici onder meer dat jonge patiënten de gevolgen voor hun vruchtbaarheid vaak niet kunnen overzien, en bijwerkingen van hormonen zoals levertumoren.

Druk op SOC-8

Uit documenten in de rechtszaak Boe v. Marshall in Alabama bleek in 2024 dat de oorspronkelijk voorgestelde minimumleeftijden in SOC-8 werden geschrapt na druk van het kantoor van de Amerikaanse onderminister van Volksgezondheid Rachel Levine. De systematische reviews voor de Cass Review beoordeelden de WPATH-richtlijnen als methodologisch zwak en niet geschikt als basis voor zorg aan jongeren.

Nederland

De Nederlandse Kwaliteitsstandaard Transgenderzorg Somatisch (2018) verwijst naar de WPATH-richtlijnen. De Gezondheidsraad adviseerde in juni 2026 die standaard te herzien; een nieuwe versie wordt in 2027 verwacht.

Kernpunten

  • Interne berichten: clinici twijfelen of minderjarigen de gevolgen kunnen overzien.
  • Leeftijdsgrenzen in SOC-8 geschrapt onder politieke druk (Alabama-dossier).
  • Cass Review: WPATH-richtlijnen methodologisch zwak.
  • Nederlandse kwaliteitsstandaard wordt herzien (verwacht 2027).

Stand van zaken

Zie affirmatie-only debat, Cass-respons en Dutch Protocol.

Bronnen